foto's: Peter van den Bunder

Ruimte voor initiatief is nu schaars in Arnhem

Gszk#2 op locatie bij Collectie De Groen in Arnhem op 6 juni 2019. start 19.30 uur.

Naast de grote houtgestookte oven op een wilde buitenruimte achter het pand in de binnenstad van Arnhem eten we een handgemaakte pizza in de zon. Heerlijk! Een limonade maakt het af… en de avond moet nog beginnen! Soms is het wel goed om ook even echt  te voelen dat het leven goed is.

Rond half 8 begint er in de kelderruimte van Collectie de Groen een publiek stadsgesprek wat wordt georganiseerd door platform Bk en Kunstenbond.

Met een groep van 45 mensen zitten we in een grote kring in de voormalige safe van een bankgebouw, drie jaar geleden omgetoverd tot partculiere kunstruimte. We verkennen vanavond met openblik de plek van de kunst in de stad en de rol van de kunstenaar hierin. We zijn ‘open’ maar niet naief. Er spelen een hoop dingen en zijn vanavond opzoek naar aanknopingspunten/ goede voorbeelden, maar wellicht ook pijnlijke constateringen, we zijn nergens bang voor, toch?


Marlies Leupen leidt het gesprek en we steken meteen van wal. Op de vraag wat behoeftes zijn in de stad zegt iemand meteen: verbinding tussen kunstenaars! Een netwerk van solidariteit, geen concurrentie.

Een ander valt meteen bij: In de stad wordt veel geinvesteert in stenen maar niet voor kleinschalige experimenteer podia. In de zaal zitten kunstenaars, beleidsmakers, instellingen en betrokken burgers. De kunstopleiding Artez is ook vertegenwoordigt door Marie en ze vraag zich af: Wat is de wederkerigheid tussen de stad en de kunstenaars?  Er zou moeten gewerkt worden aan een langdurige dialoog tussen beide partijen voor een gezonde en vitale stad. Dat ontbreekt nu.

Op de vraag: Jullie initiatief maakte eigenlijk een tegenovergeststelde beweging van gentrificatie; van de periferie belandde jullie in het centrum, hoe kwam dat? Bram van Code Rood verteld over de gedwongen verhuizing van Koningsweg naar een kelder in de stad. Ook daar zijn we alweer weg. Het komt er op neer dat we dakloos zijn. Door de plek die we verloren zijn, zijn we als initiatief in soort van identiteitscrisis geraakt. Het verlies van de binding met de plek was ook een klap voor onze groep. We zijn allemaal onze weg gegaan maar komen elkaar nog wel tegen.
Een ander ding is: In Arnhem ben je al snel elkaars concurrent en dat wil ik helemaal niet. Ik mis samenhang en een vereniging om als doeners/ makers bij elkaar te zijn!

July van Plaatsmaken zit onder een nieuw dak op een vaste plek waar alles wel goed is geregeld. Na vele jaren van rommelen en afzien konden we op de huidige locatie goede afspraken maken. Het gebouw is helemaal opgeknapt naar onze wensen en dat voelt goed. De basis is gelegd en dat is goed. Als je het niet goed kunt regelen met de gemeente blijven het vaak achterhoede gevechten waar je als initaitief niet goed uit komt.

In Arnhem zijn de initiatieven enorm af genomen. De instellingen en de gemeente zijn volop met elkaar in gesprek maar er is geen dialoog met de kunstenaars en tussen kunstenaars onderling. Dat is een groot gemis. Je zou zo met elkaar draagvlak kunnen maken en beter argumenten naar voren kunnen schuiven. Er is een goed aanbod van werkruimtes maar niet om publieke programma’s in te doen. Ruimte voor initiatieven is dus schaars. Wat ook door verschillende mensen naar voren wordt gebracht is de systematiek van geldverstrekking. Er is wel geld voor projecten maar niet voor de structuur en het organiseren ervan. Het initiatief Motel Spatie leidt daar erg onder. Claudia, initiatiefnemer van deze plek, kan er om gezondheidsredenen niet zijn.  Het is een erg belangrijke en relevante plek in de stad, die niet goed genoeg wordt gewaardeerd. Ze hebben een internationaal programma met kunstenaars waarbij ook de buurt wordt betrokken al lang voordat dat in de mode kwam. Daar moeten we zuinig op zijn!  

Met het ontbreken van geld voor het organiseren en structuur kom je aan de grote struggle in Arnhem: het ontbreken van contiuiteit. Er moet meer bewustzijn en geld komen voor het ontwikkelen en verder versterken van de al aanwezige organiserende structuren. Samen werken aan die doorgaande lijn. Iemand vult aan: Wat je ook tegen komt is dat er plekken zijn met gemengde programmering waarbij het artistieke deel wel geld krijgt, maar het sociale deel niet, terwijl het 1 geheel is.

Kennen jullie KW37 nog? Het oudste initiatief van Arnhem wat alweer op een nieuwe plek doorgaat in een nieuwe vorm. Kuntwerkplaats Arnhem is artistiek sterk en autonoom. Op een braakliggend terrein stampen we onzelf uit de modder. Wij geven niet op, maar we zitten nu alweer in de tijdelijkheid, voor 2 jaar. Wat ik nog wel wil vertellen is dit: In onze huur van de grond zit nu een bedrag verrekend van 5000 euro, de papiermolen van de gemeente zelf. We subsidieren hiermee de bureaucratie, terwijl onze verhuizing een politieke verplichting was. Peter van de Kunstenbond stelt: Dan kun je ook voor de oude plek een rekening terug sturen naar de gemeente, voor de gekapitaliseerde meerwaarde van jullie initiatief. Wat is de gestegen waarde van het vastgoed door jullie aanwezigheid en activiteiten?


We moeten samenwerken aan een platform voor een duurzame dialoog. Hoe kunnen we werken aan een nieuw platform, een nieuwe vereniging?

Marie van Artez: Kunstenaars zijn van belang voor de stad! Kunstenaars werken aan en in processen en kijken op een andere manier naar steden en ontwikkelingen. Ze stellen vragen en dat moeten we meer waarderen. Het is niet zo dat kunstenaars dingen oplossen. De waarde zit bij de vragen en je krijgt dan altijd NOG meer vragen en nog meer. Daar moet je mee werken als stad. Denk daarbij eens aan mogelijkheden zoals de leegstand van de binnenstad. Als stad moeten we ons wel goed bedenken: waar komen onze studenten terecht, wat is de bedding?

Arno van stichting Slak vertelt: we zijn de oudste stichting die werkruimtes verhuurt aan kunstenaars in Arnhem/Nijmegen en omgeving. Op het moment zijn we ons aan het her-uitvinden. De toewijzing gaan we anders doen, meer serieus nemen. Er komt een commissie We gaan onszelf opnieuw bevragen waartoe we op aarde zijn. We denken na over thematische panden, met zorg en hoe we initiatieven verbinden in 1 gebouw. We hebben ook rijksmonumenten en oude gebouwen in onze portefeille, dat is een drama op duurzaamheid. Oude ketels, … een ramp. Daar moeten de huurders niet de rekening van krijgen.

Marlies vraag: Arno, waar heb je nu hoofdpijn van gekregen? Waar ik wakker van lig is de pijn van de tijdelijkheid! Dat is iets wat een drama is in de stad. Altijd maar verplaatsen en niet kunnn wortelen. Dat ervaar ik echt als een drama en moeten we beter op gaan letten.

Een initiatiefnemer van Krachtstroom neemt het woord: Krachtstroom is met recht het minst georganiseerde initiatief van Arnhem. We krijgen geen plek door de dure grond. We wilden alleen een lapje grond en bouwen zelf onze werkplaats. We krijgen geen korting want dat zou staatssteun zijn. Daar krijg ik hoofdpijn van. Daarvoor hadden we locatie op het oog met een geschikt werkgebouw. We  hadden het bijna rond met de gemeente. Een week nadat we in onderhandeling waren, echter kocht de buurman het pand voor onze neus, om te voorkomen dat wij de buren werden! Het staat op dit moment nog steeds leeg.

Hij vervolgt: Maar het ligt niet alleen aan de ontwikkelaars, het ligt ook aan de gemeente die geen goede kaders bied. Iemand valt bij: Er is nog veel te winnen met de gemeente. Je kunt ook sturen zonder dat het geld kost door slim handelen in een gebiedsontwikkeling. Denk dan aan de abc constructie van de koepelgevangenis hier in Arnhem.

En daarbij: het moet je ook gegund worden!

Hier reageert een kunstenares (Klaar) achterin de zaal fel op. Hoezo, moet ons iets gegund worden. we zijn geen bedelaars, blij met een aalmoes. We werken hard en verdienen een plek in de stad. Daar stemt iedereen mee in.


Een beleidsambtenaar staat op en stelt: Niet alles draait om geld, je moet als kunstenaars juist ook de andere waardes benadrukken. Goede argumenten ontwikkelen zodat je niet zomaar je stoel kwijtraakt aan de tafel!  July zegt: En als kunstenaar aaibaar worden!

Karien (ook Code Rood) zegt: ik heb genoeg gepraat. Ik wil iets met mensen samen doen maar niet praten, ik wil doen! Samen iets opbouwen. Dat was het mooie aan Code Rood, die collectieve actie. Samen ergens voor gaan.Als de stad nou ook eens zou voelen dat dat nodig was.

Bart zegt: vandaag liep ik samen met Joram door de winkelstraat in de binnenstad en belandde in een boekwinkel. Heel interessante plek want zij gaan langzaam van boekwinkel naar bibliotheek veranderen. Dus  van individueel naar collectiviteit. Er is daar ook een leesclub die samenkomt om collectief te lezen. Dat was geweldig om te horen.

In een stad horen ook plekken zoals een bibliotheek waar kids leren lezen en een zwembad waar ze leren zwemmen. Dat zijn maatschappelijke plekken waar het collectieve en elkaar ontmoeten centraal staan. Net als in een museum. In de stad gaat niet alles alleen maar over geld, toch?

Het gesprek vervolgt: B53 struint door de stad, een roepende in de woestijn! Ergens thuis zijn of bijhoren is een menselijke behoefte. Zo jammer dat er geen continuiteit is.

De beleidsambtenaar vult aan: het gaat om samen te investeren in Waardecreatie.
Daarmee moeten we de waarde van kunst stabieler maken, zien te borgen.

Jerome: Hier spreekt een oude lul die begint over de Melksalon. Kennen jullie die nog? Een geweldige plek waar veel diverse en wilde dingen werden georganisseerd. Allemaal op 1 plek.
Dat was een geweldige plek en energie. Het kan dus wel in Arnhem.


Een tussentijdse opmaak van het werkgesprek:
Wat moeten we nu gaan doen? Meer gevoel van collectiviteit ontwikkelen. Een vereniging oprichten voor kunstenaars en gaan samenwerken aan een ecosysteem. Er is weing ruimte en weinig werk. ‘deze schaarste maakt concurrentie’ dat moet uit ons hoofd. Werken in de stad aan beperkte carriere kansen- van conculega naar elkaar verder helpen!


Marie van Artez: We zitten aan het einde van het narratief van ‘de kracht van economie’. We gaan naar een andere wereld toe, met anders waardes. Daar hebben we kunstenaars bij nodig. Om te denken over en visualiseren van nieuwe vormen van collectiviteit. Van nieuw samenleven.
Er komt bijval vanuit de zaal: We moeten niet onszelf gaan isoleren maar onszelf gaan verspreiden als een olievlek. Dialogen organiseren dwars door de samenleving heen.
En onszelf verplaatsen in de ander: 2 dagen ambtenaar zijn en dan de ambtenaar 2 dagen achter de schilders-ezel. Je in elkaar verplaatsen en Samen leren.

Wie gaat ons voorzien van de voorstelling over een nieuwe samenlevingsvorm? Niet de medewerker bij Mc Donalds. Dat doet de kunstenaar!




persoonlijk verslag: B.Stuart

foto: klaar van der lippe

GSZK#2 Tilburg, stad van makers of makelaars?

Kort verslag/ impressie van Bart Stuart.
GeenStadZonderKunst#2, woensdag 29 mei 2019 om 19.00 uur, locatie: NS16, Tilburg.



Meer ruimte voor rafels?
Dat is een verkeerde aanname, zegt Alex de Vries. Rafels zijn resten van kleding, randen van afval. Restruimtes,... Niet de plek van de kunstenaar. Die staat in het midden. Het constant maar doorschuiven van kunstenaars naar een nieuwe rand van de stad, is het proces wat we niet moeten omarmen. Net als franje! We zijn geen versiering!

De kunstenaar kan werken in iedere ruimte, overal. De stad is de werkplek. We moeten ook breder kijken naar de context van de kunstenaar IN de stad. Over het vestigingsbeleid. Over de toegevoegde kwaliteit en de aantrekkelijkheid van de stad. Dat is wat steden leefbaar maakt en divers. Mensen komen niet voor de Blokker!

Wat is marktconform eigenlijk? Marktconform is wat je redelijkerwijs kunt vragen als huurpijs voor een atelier aan de hand van de inkomsten van een kunstenaar. Marktconform is niet wat het atelier zou opbrengen als winkel of als peeskamer.

Wat kunstenaars goed kunnen is van niets iets maken. Geld is er vaak niet, maar wel ideeen.

Kunstenaar Jeroen de Leijer merkt op: We hebben het vanavond over Vrije ruimte maar we zitten in een neo-liberaal stelsel! Hoe komen we daaruit? Die opmerking landt goed in de zaal van Kunstmaan, de ruimte van Wim Verhoeven waar het publieke gesprek plaats vindt.

Onder leiding van gespreksleider Olof van der Wal gaan we de thema’ s langs die worden aangedragen door de 35 veelal kunstenaars en Tilburgse makers. Zeggenschap, eigen regie, hoe organiseer je solidariteit? Wat is een maker? En een stadmaker? Wat is dan betaalbaarheid in Tilburg? Kunstenaar Jeroen Offerman houdt een pleidooi voor de niet nuttige maker. Kunstenaar Klaar van der Lippe roept de zaal op om op straat te gaan werken en alle ateliers plat te branden. Het gaat niet om m2 of over oude gebouwen maar over ruimte voor community en artistieke maak processen. Dat hoeft niet perse in een oude fabriek.

We zitten nu wel met de gebakken peren! Roept een kunstenaar uit NS16. Het ateliercomplex waar we vanavond op bezoek zijn, is recentelijk met steun van de gemeente aan een atelier verhuur stichting overgedragen. Zonder overleg en goede samenwerking met de kunstenaarsgroep. Dat is ook een harde les want met alleen het borgen van de betaalbare M2 is het karwei nog niet geklaard. Hoe support je dan verder het initiatief, hoe versterk je de groep samenwerkende kunstenaars, zonder ze te degraderen tot alleen maar huurder?


Het marktdenken zit in de weg, sinds 1995 moeten kunstenaars vooral ondernemers zijn. Dat is ook precies de tijd van de teloorgang van het kunstenaarsinitiatief. De collectieve werk- en toonplekken die op basis van solidariteit en zelfwerkzaamheid gestalte gaven aan een evenwichtige artistieke subcultuur in veel steden in Nederland. Die hele laag van kleinschalige bottom-up kunstplekken is inmiddels verdwenen. Dat is ook waar steden in deze tijd ernstig onder leiden: Het ontbreken van de humuslaag om nieuwe, alternatieve stadscultuur te laten gedijen. Plekken van subcultuur waar experimenteer ruimte is om dingen te laten gebeuren die we nog niet kennen. Waar geen markt is, maar waar nieuwe publieken worden gemaakt.

De wethouder cultuur Marcelle Hendrickx is trots op ‘haar’ kunstenaars in de stad. Dat moeten we uitdragen en beter aan de stad laten zien! Ruimte maken om beter samen te werken, Ook af en toe in elkaars gaan schoenen staan. Beter leren samen argumenten te formuleren waarom de stad kunstenaars moet koesteren. Veel meer ruimte bestemmen voor experiment en voor dingen die je nog niet kent. Ook regelluwe zones horen daarbij. Hoe hou je de spoorzone spannend en divers, zodat niet overal biergartens en pic-nic tafels komen te staan? Niet alles moet op StrijpS gaan lijken. Durven weg te blijven bij uniforme formules en monocultuur.

In de zaal zitten twee betrokken cultuur-ambtenaren die aandachtig luisteren naar de aanwezige kunstenaars en nu van zich laten horen: Ook wij hebben idealisme!

We kijken voorbij ateliers ook naar de ecologie van de stad. Is er genoeg werk voor kunstenaars? Hoe verdienen zij hun geld, zijn er ook betaalbare woningen? Joram introduceert het idee van de wooncooperatie voor kunstenaars, ook een landelijke pilot die in Tilburg kan landen. Zijn daar oren naar? Laat van je horen!

Ook de hashtag stadvanMakers wordt tegen het licht gehouden. Is dat niet meer een wens dan een werkelijkheid? Of is het citymarketing? Dat zijn reeele vragen, want als je makers wilt faciliteren dan moet je werkplaatsen maken, geen grandcafe’s.

Ivo van Leeuwen zegt: We moeten verantwoordelijkheid nemen voor het verdwijnen van subcultuur en kleinschalige podia en initiatieven in de stad. Er is niks meer over na de kaalslag van afgelopen jaren en dat is een ramp voor het cuturele leven in de stad. En voor de jongeren...

Het probleem zit ook bij de gemeente zelf, want in de praktijk is het vaak dat de afdeling cultuur de afdeling vastgoed susidieert. Vaak zitten culturele initiatieven, musea en bibliotheken in gebouwen van de gemeente met veel te hoge huisvestingskosten. Dat is idioot en kan anders!


De levendige dialoog wordt afgesloten door wethouder Marcelle die in 1 adem oproept:
Iedereen is heel druk maar als je echt iets wilt veranderen, SPREEK je dan uit!!

Wij gaan door….op naar Arnhem!

 

 


dank aan Kunstenbond en platform BK.


drawing of our public debate in Arti, by Artist Papa Adama.
check out his website: http://www.papa-adama.com/

Check out this report of an artist that has recently collaborated with us,

It was agreat experience, thank you Robin!

http://www.robinxyz.com/2018/09/who-is-we/

 

kijk voor recente publicaties en interview, op Mister Motley,

zo-ie-zo een hele goede site over kunst en maatschappij!

http://www.mistermotley.nl/art-everyday-life/bart-stuart-klaar-van-der-lippe-kunst-lang

en hier het live radio- interview:

http://www.mistermotley.nl/motley-radio

en in de Groene Amsterdammer:

https://www.groene.nl/artikel/mos-op-beton

 

Kom praten, denken, roepen, twisten, fluisteren over kunst in onze samenleving!

AAtalk#1

uitnodiging, vrijdag 28 september 16.30 uur X helling, NDSM Amsterdam.
AAtalk#1 ism. R<A<M<P

 

met oa. Sebastian Olma, Bart en Klaar, Jaap Draaisma en U! Aanleiding is het recent verschenen boek: Art and Autonomy, past-present-future door Sebastian Olma.

Op deze vrijdagmiddag gaan we samen met de schrijver Sebastian in gesprek over zijn boek: over de motieven en achtergronden van het onderwerp. Dat koppelen we ook aan de beroepspraktijk van onszelf, waarmee het persoonlijk en concreet wordt.

Tevens plaatsen we ons gesprek ook in de lokale context op NDSM en verkennen we met elkaar toekomstperspectieven over de plaats en rol van de kunst in onze geindividualiseerde en neoliberale samenleving.

AA talk#1 is een cooperatie van Amsterdam Alternative met R<A<M<P, centre for post gentrification action research.

 
 
van harte WELKOM!!
Bart en Klaar

saturday july 7th at 1500 hrs R>A>M>P meeting #2
COME AS YOU ARE.

from labor TO leisure

Our essay for NDSM newspaper OPEN on gentrification at NDSM and in the city of Amsterdam. text in Dutch and English

grand-opening of R>A>M>P

9th of december 2017, opening of R>A>M>P at NDSM Amsterdam.

Saturday 9th of dec. we have an afternoon to catch up, to socialize, to speak and enjoy eachother.  Also it is the day that the doors open of our institute for Post Gentrification Action Research R>A>M>P.

We will show and tell about our past year activities and what is yet to come... Mister Sebastian Olma will help us with his discursive thinking... or will we close shop right away?

anyway come and joing us!!

 

 

 

Make Art Not Euro by Nelly Duindam en Bart Stuart, article in dutch newspaper NRC about the value of art.

City-displacement The Hague.

Very good and inspirational day and interesteing bus-tour together with artist/ activist in The Hague about city development and displacement. look for details:

 

https://www.kabk.nl/agenda/city-displacement

Social buffet, with all people of Detmold

Last few weeks we are very busy working in several places. We are hardworking and very productive this year.

Our show: JUST PRACTICE in Breda is about to finish. We are already kindof nostalgic.

It is always funny to propose an 'alternative world' in and exhibition, but one of the agreements is, that at some point the show comes to and end. The world we proposed contunues into the next shape. But it is always strange to dismantle and deconstruct your own ideal alternative.... JUST PRACTICE has been the best thing we have done in years!

What is yet to come:                                                                                                 We are teaching a masterclass on Public Protest in Groningen. We are touring around in a bus with an 'únofficialtour about gentrification' and the spacial strategies of Albert Heijn in Den Haag. We are part of a documentary about the recent development around riverbank IJ in Amsterdam, a catalogue from our work is being printed right this moment soon to be published. More teachings with different groups of students working about social problems, about how to appropiate public space and in one word ... Not to come up with solutions but....To be POLITICAL!

 

 

exhibition JUST PRACTICE at artistrun space Club Solo, Breda.
Last Sunday was the opening of this overview of 15 years of work in spatial planning and contemporary art. the show is running for a month, up untill 8th of October, ... so Come and see!

MAY 2017, eating in the public space around transformed garbage containers: that is KOCHMOB, a workshop we did in Detmold, Germany with prof. Michel Melenhorst at the Hochschole Ostwestfalen – Lippe University of Applied Sciences

Checkout our CHINA BLOG soon..

 We were part of a group show in Rotterdam called "All you can ART' celebrating the ten year anniversary of the Caribbean cultural institute IBB. 

Earlier this year we were living and working on the island Curacao. We taught some 45 studenst at IBB. Our work is a crossover between art/politics and architecture... taking place in the Public Sphere-  being public space & public- and social life.

For the past five years we regularly work and visit Latin America and the Caribbean area. We initiate educational and cultural projects to exchange experience and knowledge on participatory processes in design and spatial planning. Recently we have been working in Lima (Peru), Moengo and Pikin Slee (Suriname) and currently in Willemstad (Curacao). 

Give us feedback on what you read and think, please!